zijn tijd vooruit
November 2024 / Tekst: Redactie / Beelden: Wimjoost Licht
Wimjoost Licht was van 1982 tot 1999 in dienst van de gemeente Emmen, de meeste jaren als directeur stadsontwikkeling. Zijn verhaal over die tijd dat hij presenteerde op de Drentse Dag van de Architectuur, was bijzonder inspirerend. Met de kennis van toen én nu gaf hij richting aan de vraag hoe we het toekomstige Emmen volgens hem het beste vorm kunnen geven.
Emmen was rond 1960 wereldberoemd. Mensen kwamen vanuit het buitenland kijken hoe men in Emmen woonwijken maakte. En Emmen was op meer terreinen zijn tijd vooruit volgens Wimjoost Licht: “Nu zijn steden overal op zoek naar vergroening om de effecten van de opwarming te verzachten. Het begrip Open Groene Stad was mede gebaseerd op de microklimaateffecten. Want overdag warmt het in de bebouwde omgeving harder op dan in de groene omgeving. Daardoor ontstaat een drukverschil en stroomt de lucht van het groen naar de woongebieden. ’s Nachts is het omgekeerd en keert de luchtstroom terug naar het groen. De temperatuur wordt hierdoor gematigd, fijnstof wordt afgevangen door de bladeren en zuurstof wordt toegevoegd.”
Twee aspecten van de werkwijze van gemeente Emmen waren doorslaggevend. Het feit dat er ruime financiële middelen waren en het feit dat er een speciale gemeentelijke stedenbouwkundige afdeling werd opgericht (zie afbeelding; de afdeling op excursie). De structuurvisie die dat opleverde was er een voor de lange termijn, en daarmee een waarvan Emmen de vruchten nog steeds plukt. Zoals bijvoorbeeld het behoud van de Emmerdennen, destijds tégen de zin van de provincie, veel speelruimte in en tussen de wijken en een landschappelijke openbare ruimte met een goede fiets- en wandelstructuur. Er was ook ruimte voor hoogbouw en hogere dichtheid, ten dienste van variatie in het woningaanbod en om centra te accentueren.
“De structuur van Emmen is toekomstbestendig. De instandhouding van de stad vormt nu de grote opgave met daarbij de verduurzaming van de woningen. Door de veranderende tijd waarin afstand veel minder een rol speelt is nabijheid en de directe woonomgeving belangrijker geworden. Een groene stedelijke omgeving is klimaatbestendig, hoog en droog biedt lange termijn-zekerheid. Dit maakt de positie van Emmen sterk terwijl Emmen zelf daar niets voor hoeft te doen. En dan kan meteen het vraagstuk van de landbouw, de natuur en de waterhuishouding integraal worden opgepakt. In een stadslandschap horen stad en land bij elkaar.” Wimjoost Licht eindigde met: “Tenslotte wil ik met nadruk aangeven dat het belangrijk is om de genoemde toekomstkwaliteiten niet te verkwanselen.”
Leestip!
Over de tijd van hoop en enthousiasme en veel internationale aandacht voor wat er in Emmen gebeurde schreef Joep van Ruiten, redacteur kunst en cultuur bij Dagblad van het Noorden, nadien een treffend inzicht op zijn weblog Woest & Ledig. “Opdat het niet verloren gaat.”
